término |
definición |
|
empezar lección
|
|
obszar obejmujący zainteresowania dotyczące śmierci i umierania
|
|
|
|
empezar lección
|
|
Celebracja śmierci Śmierć to symbol nowego początku/ ponownych narodzin
|
|
|
|
empezar lección
|
|
Akceptacja śmierci i borykanie się z własną nadchodzącą śmiercią to ważne życiowe umiejętności Zdolność do umierania z poczuciem zadowolenia i satysfakcji
|
|
|
|
empezar lección
|
|
Młodzi ludzie mają poczucie własnej nieśmiertelności Starsi ludzie mniej obawiają się śmierci, mimo że częściej o niej myślą (niż młodsi)
|
|
|
kiedy lek przed smiercia osiaga swoj szczyt? empezar lección
|
|
LĘK PRZED ŚMIERCIĄ OSIĄGA SZCZYT W OKRESIE DOJRZAŁOŚCI, a następnie pod koniec tego okresu się obniża
|
|
|
Konspiracyjne myślenie w stosunku do osoby umierającej empezar lección
|
|
brak rozmów pomiędzy taką osobą, a personelem medycznym/ bliskimi odnośnie jej stanu, bo jest to niewygodne „NABIERANIE WODY W USTA”
|
|
|
przyczyny konspiracyjnego myslenia empezar lección
|
|
a. Realne obawy lekarzy, że pacjenci, którzy otrzymają „złą” informację mogą popełnić samobójstwo/ próbę samobójczą b. Brak wiedzy, by odpowiedzieć na pytania, np. ile taka osoba jeszcze przeżyje c. Zawsze jest szansa na znalezienie lekarstwa)
|
|
|
TEORIA ELIZABETH KUBLER-ROSS: empezar lección
|
|
Proces umierania, który składa się z pięciu wzajemnie powiązanych stadiów, przez które ludzie mogą przechodzić w indywidualny sposób Nadzieja- emocjonalne podłoże każdego ze stadiów
|
|
|
STADIUM ZAPRZECZANIA: kubler ross empezar lección
|
|
Pierwsza faza; następuje, gdy ludzie dowiadują się o nadchodzącej śmierci (a ich reakcja to szok „nie to nie ja, to nie może być prawda Charakterystyka- zaprzeczanie/ częściowe zaprzeczanie twardej rzeczywistości (zdrowy sposób wstępnej fazy radzenia sobie z tak trudną sytuacją) Zaprzeczanie- umożliwia pacjentom „zebranie” myśli umysł na poziomie nieświadomości zapewnia nas, że jesteśmy nieśmiertelni, więc nie do przyjęcia jest dla nas informacja, że musimy stanąć w obliczu śmierci;
|
|
|
DAVID CAROLL- trzy fazy zaprzeczania: empezar lección
|
|
I. Absolutne zaprzeczanie- stanowcza odmowa uznania wiarygodności przekazu, ii II. Chwiejne zaprzeczanie- zmiana umiejętności radzenia sobie z prawdą III. Modyfikujące zaprzeczanie- sytuacja, gdy dana osoba może przyswoić część prawdy, ale tylko taką, która w pełni pasuje do jej potrzeb osobistych; np. pacjent może przyznać, że jest bardzo chory, ale nie przyzna, że jest to choroba nieuleczalna
|
|
|
|
empezar lección
|
|
Druga faza; gdy zaprzeczanie nie odnosi już skutku i pacjent zaczyna być wściekły, zazdrosny, oburzony Pacjent często zadaje pytania: „Dlaczego ja, a nie ktoś inny?” Stadium szczególnie trudne do zniesienia dla bliskich i medyków, szczególnie z tego powodu, że gniew pacjenta podlega w sposób losowy projekcji i przemieszczeniu (ważne jest, by uświadomili sobie w jakich formach przejawia się gniew)
|
|
|
3. STADIUM TARGOWANIA SIĘ: ross empezar lección
|
|
Pacjent oczekuje z nadzieją, że można w jakiś sposób odroczyć/ powstrzymać śmierć- niektórzy rozmyślają, czy nie wejść w jakiś układ z Bogiem
|
|
|
Na podstawie doświadczeń z dzieciństwa pacjenci dochodzą do wniosku, że dobre zachowanie jest nagradzane; najważniejsze elementy targowania: empezar lección
|
|
a. Propozycja nagrody za dobre sprawowanie b. Samodyscyplina w określaniu „ostatecznego terminu”- np. ślub dziecka c. Ukryta obietnica, że się więcej o nic nie poprosi, jeśli ta dana prośba zostanie spełniona
|
|
|
4. STADIUM DEPRESJI: ross empezar lección
|
|
Rodzaje depresji: a. Depresja aktywna- wynik już poniesionej straty; przyczynę tego rodzaju może zwykle ujawnić osoba, która jest wyrozumiała;, b. Depresja przygotowawcza- pojawia się w odpowiedzi na nadchodzącą stratę; zachęty i słowa otuchy nie przynoszą poprawy; może ułatwić osiągnięcie stanu akceptacji; często reakcja bezgłośna
|
|
|
5. STADIUM AKCEPTACJI: ross empezar lección
|
|
osiągnięcie tego etapu jest możliwe, gdy śmierć nie nadchodzi nagle, pacjent otrzymuje wsparcie oraz nie ma poczucia gniewu i depresji Akceptacja- okres niemal wolny od uczuć; często w tym okresie pacjent nie chce zbytnio rozmawiać i dominuje komunikacja niewerbalna
|
|
|
TEORIA EDWINA SHNEIDMANA: empezar lección
|
|
Uznanie istnienia takich uczuć, jak zaprzeczenie, gniew, targowanie się i akceptacja, jednak podważanie, że nie są to stany reprezentujące proces umierania Nasilenie i obniżenie udręki, przerażenie, poddanie się, złość, utrata zainteresowań Stała interakcja niedowierzenie- nadzieja Każdy pacjent to indywidualność
|
|
|
TEORIA E. MANSELLA PATTISONA: empezar lección
|
|
Każdy pacjent to indywidualność Możliwość występowania trzech procesów, a nie stadiów:
|
|
|
TEORIA E. MANSELLA PATTISONA: fazy empezar lección
|
|
I. OSTRA FAZA- zaczyna się, gdy jednostka zaczyna zdawać sobie sprawę z nieuchronności śmierci na skutek nieuleczalnej choroby (świadomość ta doprowadza do krytycznej sytuacji i wzmożonego poczucia niepokoju) II. PRZEWLEKŁA FAZA ŻYCIA-UMIERANIA- początkowo charakteryzuje się obniżeniem niepokoju, lecz w bardzo krótkim czasie pojawiają się w jego zastępstwie różne, niedoświadczane wcześniej stany emocjonalne,
|
|
|
przewlekla faza umierania, niedoświadczane wcześniej stany emocjonalne, jak: empezar lección
|
|
a. Lęk przed nieznanym- obawy, bo pacjenci nie wiedzą co nastąpi b. Samotność- poczucie izolacji od innych i od samego siebie (swojego dotychczasowego życia) c. Smutek- umierający ma wiele do stracenia, np. strata ukochanych osób e. Strata samokontroli- zdolność do zachowania samokontroli zaczyna się obniżać wskutek wyniszczającego postępu choroby, np. wolniejsze myślenie f. Cierpienie i ból- strach przed cierpieniem i bólem to lęk przed czymś nieznanym g. Strata tożsamości c. Smutek- umierający ma wiele do stracenia, np. strata ukochanych osób d. Strata ciała- cało reprezentuje część naszego ja, a choroba oddziałuje w sensie fizycznym i psychicznym
|
|
|
III. FAZA TERMINALNA mansel empezar lección
|
|
Krzywa procesu umierania- 4 trajektorie umierania, które określają czas trwania i formy występujące w procesie umierania: a. Gdy jednostka staje w obliczu śmierci, słysząc wiadomość, że zbliża się jej koniec d. Gdy śmierć nie jest pewna, nie wiadomo, czy pacjent umrze i nie jest to proste do rozwiązania b. Gdy śmierć jest nieunikniona, ale nie można podać dokładnego czasu przeżycia c. Gdy pacjent powinien liczyć się z ryzykiem śmierci, ale nie jest wiadome, czy umrze
|
|
|
|
empezar lección
|
|
• Pojawia się, gdy zanikają uderzenia serca i ustaje oddech (funkcje serca i płuc mogą zostać wnowione przez resuscytację) • Po ustaniu akcji serca i płuc mózg funkcjonuje 5-8 minut człowiek nie traci zdolności do funkcjonowania (MÓZG jako kryterium determinujące kres życia)
|
|
|
|
empezar lección
|
|
• Stopniowy proces, który rozpoczyna się po zatrzymaniu ważnych życiowych organów • Przykład: włosy rosną jeszcze wiele godzin; mięśnie kurczą się (zjawisko rigor mortis- stężenia pośmiertnego) • Pierwsze objawy stężenia pośmiertnego: około 2 godziny po śmierci; ciało wiotczeje: około 30 godzin po śmierci
|
|
|
|
empezar lección
|
|
• Określa ją płaski zapis elektroencefalogramu • MÓZG to jedyny system, który nie może być bezpośrednio podtrzymywany przez maszyny • Zanik aktywności mózgu prowadzi do ustania oddechu, ustania uderzeń serca, braku odruchów, zmętnienia rogówki i znieruchomienia ciała
|
|
|
|
empezar lección
|
|
strata kogoś bliskiego z powodu śmierci
|
|
|