nko

amnestia

darowanie kar za walke z sowietami i komunistami

żołnierze wykleci (niezłomni)

partyzanci ktorzy po 1944 roku walczyli z komunistami. Okreslenie wykleci odnosi sie do proby wymazania przez wladze PRL pamieci o oporze zbrojnym

kardynal Stefan Wyszynski

w latach wojny kapelan Armii Krajowej. Byl wieziony przez komunistow

Jan Nowak Jeziorański

Dyrektor Radia Wolna Europa, nazywany "Kurierem z Warszawy". Informował Polaków o tym, co naprawdę dzieje się na świecie, omijając cenzurę

Witold Pilecki

dobrowolnie dal sie uwiezic w auschwitz by zdobyc informacje o obozie i organizowac ruch oporu. oficer kawalerii wojska polskiego

Danuta Siedzikówna "Inka"

byla sanitariuszka 5 brygady wilenskiej armii krajowej. Aresztowana zostala skazana na kare smierci i zabita kilka dni przed 18 urodzinami

stalinizm

System polityczno-gospodarczy wprowadzony w Polsce po 1948 r., charakteryzujący się dyktaturą partii komunistycznej, kultem jednostki (Stalina), wszechobecnym terrorem policji politycznej oraz gospodarką centralnie planowaną.

totalitaryzm

System rządów, w którym państwo kontroluje każdą dziedzinę życia obywateli (nawet czas wolny) i nie toleruje żadnej opozycji.

indoktrynacja

Systematyczne wpajanie jedynie słusznych, komunistycznych poglądów.

kolektywizacja

przymusowe łączenie indywidualnych gospodarstw rolnych i tworzenie wzamian panstowych w polsce napotkala ogromy opor i nie udala sie tak jak w zsrr

socrealizm

Jedyny dopuszczalny styl w sztuce. Dzieła miały być "realistyczne w formie i socjalistyczne w treści" (np. obrazy robotników budujących kraj)

gospodarka centralnie planowana

Państwo (urzędnicy) decydowało, co i w jakiej cenie ma być produkowane, zamiast wolnego rynku.

przodownicy pracy

Ludzie, którzy znacznie przekraczali normy (np. wydobycia węgla), stawiani za wzór w propagandzie

PRL

Polska Rzeczpospolita Ludowa – nazwa Polski wprowadzona w konstytucji z 1952 roku.

Konstanty Rakossowski

dowodca armii czerwonej Marszałek ZSRR, który został Ministrem Obrony Narodowej w Polsce – symbol pełnej kontroli Moskwy nad polskim wojskiem

Zbigniew Herbert

to jeden z najważniejszych polskich poetów, który stał się symbolem moralnej nieugiętości wobec komunizmu.

1948-1956

okres nazywany stalinizmem polegal na wprowadzeniu w kraju przez pzpr sowieckiego modelu panstwa

1952

uchwalenie konstytucji a nazwe zmieniono z rzeczpospolitej polskiej na polska rzeczpospolita ludowa (prl)

Przeslanie Pana Cogito

jeden z najbardziej znanych i najważniejszych wierszy polskiego poety Zbigniewa Herberta.

Bezpieka

Tajna policja w PRL (UB, później SB) Pilnowała władzy komunistycznej: inwigilacja, aresztowania, zastraszanie przeciwników.

PZPR

Polska Zjednoczona Partia Robotnicz Sprawowała pełnię władzy w PRL, kontrolując każdą dziedzinę życia państwowego.

Proces szesnastu

1945 Sowieci porwali i osądzili 16 przywódców Polskiego Państwa Podziemnego, żeby zniszczyć legalną elitę Polski.

Oblawa augustowska

1945 Masowe aresztowania i mordy Polaków na Suwalszczyźnie przez NKWD i UB

Boleslaw Bierut

Komunistyczny przywódca Polski, prezydent PRL.

Okoliczności przejęcia władzy przez komunistów

Po II wojnie światowej, dzięki Armii Czerwonej i poparciu ZSRR. Fałszowanie wyborów, terror, likwidacja opozycji, propaganda.

1945 r

powstanie TRJN

1946

Referendum ludowe „3x TAK”, które zostało sfałszowane przez władze komunistyczne.

1947

Wybory parlamentarne sfałszowane przez komunistów, które zapewniły im pełnię władzy.

1948

Połączenie PPR i PPS w jedną partię – Polską Zjednoczoną Partię Robotniczą, która rządziła Polską przez kolejne lata.