Moja lekcja

co to oligosacharydy

to związki zbudowane z kilku (od 2 do 10) cząsteczek monosacharydów połączonymi wiązaniem O-glikozydowym

co to fruktoza?

jest substratem energetycznym. wchodzi w skład wielu oligosacharydów i polisacharydów

co to skrobia?

jest materiałem zapasowym roślin i niektórych protistów. Tworzą ją dwie frakcje: nierozgałęziona i rozgałęziona

Co to galaktoza

wchodzi w skład laktozy, a także niektórych polisacharydów i glikolipidów. Jest substratem energetycznym

co to deoksyryboza?

wchodzi w skład kwasu deoksyrybonukleinowego (DNA), który jest nośnikiem informacji genetycznej u organizmów i wielu wirusów.

lipidy właściwości i podział

lipidy (tłuszczowe) -związki organiczne -rozpuszcza się w rozpuszczalnikach -nie rozpuszcza się w wodzie PODZIAŁ. proste: tłuszcze właściwe, woski złożone: fosfolipidy, glikolipidy izoprenowe: steroidy, karoteniny

polisacharydy (właściwości)

- nie są słodkie -nie rozpuszczają się dobrze w wodzie -nie przyciągają wody

Glikolipidy

hydrofilowa głowa, hydrofobowy ogon, reszta kwasowa

hydrofilowe i hydrofobowe co to znaczy

hydrofobowe-nie lubi wody. hydrofilowe- lubi wodę

Lipidy złożone

fosfolipidy- hydrofilowa głowa, hydrofobowy ogon glikolipidy- hydrofilowa głowa, hydrofobowy ogon

związki org. i nie org.

organiczne- woda, sole mineralne. nie organiczne-sacharydy, lipidy, aminokwasy, białka, kwasy nukleinowe, nukleotydy

w jakim zakresie woda to ciecz?

w zakresie temp. 0-100°C woda jest cieczą

kiedy woda jest ciałem stałym?

poniżej 0°C woda jest ciałem stałym. -lodem

napięcie powierzchniowe przykład

umożliwia poruszanie się po wodzie małym owadom lub pajęczakom

kiedy woda jest gazem?

powyżej 100°C woda jest gazem. -para wodna

co ma większą gęstość woda czy powietrze?

woda ma większą gęstość niż powietrze

w jakiej temperaturze woda ma największą gęstość?

w temp. 4°C woda ma największą gęstość

kwasy nas. i nie nas.

Kwasy nasycone- posiadają tylko pojedyncze wiązania (brak podwójnych). ------------------------ Kwasy nienasycone- posiadają chociaż jedno podwójne wiązanie.

funkcje tłuszczy właściwych

-funkcja zapasowa. -funkcja termoizolacyjna -funkcja termoregulacyjna -funkcja ochronna

co to i jak zachodzi denaturacja?

To proces który zachodzi pod wpływem wys. temp., stężonych kwasów, alkoholi lub soli metali ciężkich. Powoduje to zerwanie wiązań drugo, trzecio i czwartorzędowych przez co białko zmienia swój kształt. Ten proces jest nieodwracalny

białka proste

osocza krwi są zbudowane wyłącznie z aminokwasów

co to koagulacja?

to proces łączenia się cząsteczek koloidu w większe struktury

wydalanie białek

Zachodzi pod wpływem soli metali lekkich. Polega ono na odwodnieniu białka, co skutkuje powstaniem osadu. Jest to proces odwracalny.

co to glukoza?

Jest podstawowym substratem energetycznym. Jest monomerem wielu Oli kosacharydów i polisacharydów

lipidy izoprenowe

to produkty kondensacji pięciowęglowego węglowodoru- izoprenu. należą do tłuszczów ze względu na hydrofobowość cząsteczek oraz drobną rozpuszczalność w rozpuszczalnikach niepolarnych.

co to glikogen?

jest materiałem zapasowym zwierząt i grzybów. zawiera kilkadziesiąt tysięcy reszt glukozy połączonych w łańcuchy, które rozgałęziają się co mniej więcej 6-12 reszt glukozy.

2 grupy funkcyjne

grupa karboksylowa- COOH. grupa aminową- NH2

rodzaje białek

-białka fibrylarne -białka globularne -białka proste -białka złożone

co to celuloza?

jest głównym składnikiem ściany komórkowej komórek roślin i niektórych protistów. pojedynczy łańcuch celulozy zawiera od kilku do kilkunastu tysięcy reszt glukozy.

aminokwasy białkowe i nie białkowe

Aminokwasy białkowe: które w odpowiednich warunkach mogą się ze sobą łączyć tworząc peptydy lub białka. ------------------- Aminokwasy niebiałkowe: które nie wchodzą w skład białek

co to chityna?

jest głównym składnikiem m.in. szkieletu zwierzęcego stawonogów oraz ściany komórkowej u grzybów. Pojedynczy łańcuch chityny zawiera kilka tysięcy reszt N-acetyloglukozaminy (pochodnej glukozy).

co to ryboza?

wchodzi w skład kwasu rybonukleinowego (RNA) który uczestniczy w syntezie białek oraz jest nośnikiem informacji genetycznej u wielu wirusów. jest składnikiem wolnych rybonukleotydów (np ATP), które są przenośnikami energii w komórkach.

co to polisacharydy?

Polisacharydyo funkcji budulcowej są celuloza i chityna. składają się one z reszty cukrów prostych połączonymi wiązaniami 1,4 ß-glikozydowymi w długie nierozgałęzione łańcuchy. poszczególne łańcuchy łączą się ze sobą wiązaniami wodorowymi w grubsze włókna

co to monosacharydy

(cukry proste, jedno cukry) są związkami o słodkim smaku, dobrze rozpuszczalnymi w wodzie. zazwyczaj zawierają w cząsteczkach od 3 do 10 atomów węgla

zol żel

zol(płynny) zamienia się w żel(galaretkę/stały) pod wpływem koagulacji lub na odwróć pod wpływem peptydacji

disacharydy o największym znaczeniu biologicznym

*Sacharoza-(cukier buraczany, cukier trzcinowy) stanowi substancje zapasową. *Laktoza-(cukier mlekowy) jest źródłem substratów energetycznych. *Maltoza-(cukier słodowy) jest źródłem substratu energetycznego

grupy funkcyjne aminokwasów

*JONY OBOJNACZE-w których obie grupy (karboksylowa i aminowa) są zjonizowane. *KATIONY-w których tylko grupa aminowa jest zjonizowana. *ANIONY-w których tylko grupa karboksylowa jest zjonizowana

funkcje białek

ALBUMINY – regulują objętość krwi, transportują różne substancje. HISTIONY- wspólnie z dna tworzą chromatykę. FIBRYNA- uczestniczy w procesie krzepnięcia krwi. MIOGLOBINA -magazynuje tlen w mięśniach

białka globularne

– mają zbliżony kształt do kuli – dobrze rozpuszcza się w wodzie i swobodnie przemieszcza się w obrębie komórek oraz płynów ustrojowych – pełnią funkcję metaboliczne lub fizjologiczne

białka fibrylarne

– składają się z kilku łańcuchów polipeptydowych połączonych w długie włókna – nierozpuszczają się w wodzie. – cechują się znaczną wytrzymałością mechaniczną – stanowią funkcję budulcową lub ochronną